Ба саіифаи аслњ

Роі ба сўи Шуури Пок

 

Маїмўаи маѕолаіо 01

 

(Маѕолаіо 001 - 100)

 

0009. Силовсин:

«Таіѕиѕ кардани іисиётіои љазаб».

 

Ман мехоіам бифаімам – чаро љазаб, хашм, бадбинњ, іангоме ки ба ман шахсан равона шуда бошад, чунин дарднок аст, яъне ман ба эісос кардани ІН шурўъ мекунам ва бо іамин сабаб ташвиши сахт ба вуїуд меояд-то ин ки нисбат ба худам дар ягон кас бадбинњ ва душманњ ба вуїуд наорам. Яке аз тарзіои иловагии раіо шудан аз тарсіоро ман дар гузаронидани таіѕиѕот мебинам – дар лаізаіои мавїуд будани чунин ІН, бо одамон маіз кадом іодисаіо рўй медиіанд, ки ман аз оніо ин тавр дар іаросам. Ман эісос мекунам, ваѕте ки ба фаімидани он шурўъ мекунам, ки дар лаізаи мавїуд будани чунин ІН, дар вуїуди одам маіз кадом іодисаіо рўй медиіанд, ташвишіо ба пароканда шудан ољоз мекунанд ва ба воситаи саъю кўшиши мустаѕим бартараф кардани оніо, осонтар мешаванд. Он чизе фаімо аст, он ѕадар даішатнок нест. Масалан, ту метавонњ аз автомашинаіое, ки дар рафтуой мебошанд, ба таври іавлнок битарсњ – як махлуѕи даішатангез (мисоли на он ѕадар хуб, вале дар мавриди мазкур вай дуруст меояд), аммо ваѕте ки ба автомашинаи мазкур наздик меоњ, ба аз чњ сохта шудани он нигоі мекунњ, сабаби іаракат кардани онро меомўзњ, мебинњ, ки дар дохили он одами маъмулњ нишастааст. Акнун іар дафъаи дигаре, ки ту чунин автомашинаро мебинњ, дигар наметарсњ ва оромона онро аз наздат гузаронида ИСТОДА, аз роі мегузарњ.

Мушоіида кардани одамони дигар, баъзан чизіоеро ошкор мекунад, ки ман оніоро дар худам пайхас карда наметавонам, охир, іангоме ки ман ІН-и пурѕувватро эісос мекунам, тавваїїўі ва возеіият дар дараїаи сифр (0) аст. Фарсудашавиіои дар таркиби раванди їоришавии ІН, ѕисман ѕуввати худро гум мекунад.

Ман тамоми раванди ѕаіру љазабро дар худам мушоіида намуда баромадам. Вазъият чунин аст: ман ба іамкори худ гуфтам, ки як санадро гирифта биёрад. Ним соат гузашт. Ман дидам, ки вай саргарми коріои худ мебошад (іама чиз боз бо он сабаб мураккабтар мегардад, ки вай бо кор не, балки бо мактубіои шахсии худ машљул аст). Іол он ки ба ман санади мазкур хеле зарур аст. Їараёни «эісоси зарурияти мазкурро» давра ба давра мушоіида мекунам. Фикр ба вуїуд меояд: «Їин занад, аллакай ним соат шуд, ки ман бо ягон кор машљул нестам, бо ким-кадом кори худ машљулам, охир, кор кардан ЛОЗИМ аст (ташвиш). Биё акнун бо іуїїатіо машљул шавам. Хўш, мо дар он їо чњ дорем… инро ман ёфтам, инро іам ёфтам, бояд боз як іуїїати дигар бошад – вай бошад ба навиштани мактубіо машљул аст ва дар бораи коріои худ фикр карда истодааст (дар ин мавѕеъ бо зиёд шудани љазаб), э, вай чњ тавр метавонад, ки дар ин ваѕт ба навиштани ким-кадом мактубіо машљул шавад. Охир ман гуфтам-ку!!          Наход нофаімо бошад, ки кори гуфагии манро даррав кардани лозим буд! (ѕаіру љазаб дар дараїаи девонагии сабук)»

Манро он чиз ба љазаб овард, ки вай ба кор дахл доштани масъалаи мазкурро намефаімад ва їиддњ будани онро дарк намекунад. Ѕаіру љазаб дар асоси мувофиѕ набудани ягон чиз ба тассавуроти ман, ки ман оніоро «одилона» мешуморам, ба вуїуд меояд: «Не, шумо нигоі кунед – вай навиштани мактубіои худро идома дода истодааст! Вай іатто сари мўе кўшиш ба харї намедиіад, ки ягон чизро таљйир бидиіад!». Ѕаіру љазаб – шакли равшани нороіатњ мебошад, ки аљлаб метавонад ба воситаи тарсіои иїтимоњ ва ІН-и дигар фурў нишонда шавад. Ѕаіру љазаб бошад, аллакай ба ошкоро зуіур кардан наздик шудааст. Ман метавонам, ки бо тамоми овоз дод занам: «Охир, ин чњ гап аст!» Илова бар ин, дар бисёр іолатіо муроїиат ба «суди олњ» нигаронида шудааст ва ў бояд маро дар масъалаи консепсияи «адолатнок будани» ѕаіру љазаб пуштибонњ намояд. Тамоми он чизіоеро ки ман мегўям ва андеша мекунам, чњ тавре ки мегўянд на таніо ба худам ё ягон каси дигар мегўям, балки боз ба як аудиторияи тасаввуршаванда муроїиат мекунам. Дар іолати ѕаіру љазаб іаѕиѕатіои тамоман раднашаванда ошкор мегарданд, ки 5 даѕиѕа пештар вуїуд надошта метавонист. Оніо дар іамин як лаіза таваллуд мешаванд, то ин ки «адолатнок» будани ІН – ро пуштибонњ кунанд. Агар ман дар іолати оромона бошам, іамту бо як осонњ масъаларо іал мекунам. Як бори дигар хотиррасон мекунам, мисраъіои мушахасро мегўям, яъне бо таври созандагњ амал мекунам. Дар іолати оромона ман дар бораи он фикр намекунам, ки књ чњ бояд кунад, чњ дуруст аст ва љайраіо. Ман тамоми ѕувваамро барои он ба харї медиіам, ки масъалаи чизіои ба ман лозимро іал кунам. Дар іолати ѕаіру љазаб бошад, як ѕатор амаліои бемантиѕ иїро карда мешаванд. Ман бо оніо ба монанди як девона фаро гирифта шудаам ва дар іамин лаіза маіз ІН маро пурра идора мекунад – бо сухан, бо іаракатіо, оіангіои сухан, бо іамаи чизіо.

Іамин ки як ІН-ро эісос кунњ, іамоно консепсияіо ва «принсипіои» гуногун зада берун мебароянд-аз ким-куїое ман ин «лозим аст» ва «лозим нест», «бояд» ва «набояд»-ро ба донистан шурўъ мекунам. Ва ин фаімо аст: агар ман аз он ки бояд кор кунам, эісоси ташвиш намоям, он гоі ба сабаби іамаи чизіоро дар іамин чиз дидан ољоз менамоям – акнун ин маънои онро дорад, ки іама бояд кор кунанд.

Аз ин мебарояд, одамоне чунин мешуморанд, ки касе аз ягон каси дигаре ѕарздор аст, аз іама бадбахт мебошанд, чунки оніо худашон дар навбати аввал ин «ѕарзіоро» иїро кунанд. Одам дар асорати ѕоидаіое ѕарор дорад, ки оніоро барои иїро кардан ѕабул кардааст. Барои он ки іамин тавр рўй додаст ва іамин тавр маъмул гардидааст, ба ў іамин тавр ёд додаанд. Вай метавонад, ки аз иїро намудани оніо хеле азоб кашад, аммо у іатто ба худаш дар бораи азоб кашиданаш ѕоил намешавад. Вай чунин меіисобад, ки ин иїро намудани вазифаи вай аст. Вазифаи мазкур муѕаддас мебошад ва іатто фикре ба дар ин бора сараш намеояд, ки чунин ба ном «зарурият», фаѕат эътиѕодіои механикии іамчун іаѕиѕат шуморидашавандаи ким-кадом каси дигар мебошанд, Ва ў низ дар навбати худ бовар карда, оніоро аз дигарон ѕабул кардааст. Одам тамоми умр іисобномаіоеро пардохт мекунад, ки ба оніо имзо нагузоштааст, Бандіои ѕарордодеро риоя ва иїро мекунад, ки оніоро нахондааст. Масалан, аз байни намунаіои паінгардидатарини зуіур кардани эісоси консептуалии вазифа ин аст: муошират бо хешовандони кўіансол ва бемор, нигоіубини оніо, ба он нигоі накарда, ки ту нисбат ба оніо ягон іусни таваїчїўі надорњ, дар іаѕѕи оніо љамхорњ кардан. Одам метавонад, ки соліои дароз дар азоб бошад ва худаш тадриїан ба махлуѕи бадбину пурхашми хоіишіояш фурў нишондашуда табдил ёбад. Ё бо одамон ѕоидаіои рафтори боэітиромона карданро риоя намудан – новобаста ба он ки ба одам іусни таваїїўі дорњ ё не, ту «бояд» «салом» гўњ. Таваїїўі кунед – агар аз ту дар кўча (махсусан дар іузури одамони дигар) бо саволи «маріамат карда бигўед, ки соат чан даст?» ягон кас муроїиат кунад, іатто дар сурати бароят кароіатнок будани бо вай сухан гуфтан, ту наметавонњ тарзе рафтор кунњ, ки гўё вайро нашунида истодањ – ту іатман хоіиши самимии бо вай сухан нагуфтанро фурў менишонњ ва ба вай посух медиіњ ва бо ин рафтор амали эітиромгузориро ба їо меорњ, яъне дурўљи ѕонуниро. Ту дар іамин лаіза бевазане мебошњ, ки худро ба їазо гирифтор кардањ. Ба ботинат гўш андоз – ки дар ин гуна лаізаіо, кадом заіролудшавњ ба вуїуд меояд.

Иїро кардани «ѕарз» одамро пахш мекунад, лаёѕати ўро дар зуіур кардани хоіишіои самимњ, озод ва шодиомез мекушад. Вай худ ба ин сарфаім нарафта истода, доим дар іолати шиддатнокњ ѕарор дорад, бо ЗН фарогир љуттавар мешавад. Іатто, агар вай ѕарзи худро пурра ва бенуѕсон иїро карда бошад іам, ин ўро аз ІН наїот дода наметавонад, ки дар ин мавридіо ба таври ногузир ба вуїуд хоіанд омад. Ва бо ин заіролудшавиро таніо вазнинтар мекунанд.

Ѕаіру љазаб ба хоіиши саркўб намудани іамаи атрофиён табдил меёбад. Мехоіњ тавре бошад, ки іама бо ІН-и мазкур ва «фаімидани» ѕарз фаро гирифта шаванд. То ин ки наханданд, шодњ накунанд, то ин ки оніо сабук ва бепарво набошанд. Ту ба фишор додан шурўъ мекунњ, чунки оромона таіамул карда наметавонњ, ки он ѕарзи ба дўшат аз тарафи дигарон бор кардашударо вай пардохтан намехоіад. Таіѕир ба вуїуд меояд-охир, аз ин мебарояд, ман бо ѕарзи худам беіуда азоб мекашам, іол он ки каси дигаре дар вазъияти мазкур худро сабук эісос мекунад. Ба ягон консепсия ва ѕарз нигоі накарда, каси дигаре дар чунин вазъият худро сабук іис мекунад ва іар чизе ки мехоіад, онро анїом медиіад. Дидани чунин риояи ѕонуніое, ки ту мувофиѕи оніо умр ба сар мебарњ, дарднок аст. Барои іамин, хоіиши фурў нишондан мисли мавї боло мешавад: «ин чњ гап аст, ту чњ тавр метавонњ, ки ѕоидаіои мазкурро риоя накунњ!» Аксар ваѕт, маіз чунин ѕаіру љазабро, ман дар одамони аз їиіати шаівонњ маідуд буда пайхас кардам - оніоро зуіуроти озодии шаівонии одамони дигар ба ѕаіру љазаб меорад: домани кўтоі, китфони урён, бурриши ошкоро дар доманро, оніо шармовар ва айб медонанд. Барои іамин ман мехоіам, ки дигарон низ ташвиш дошта бошанд ва дар атрофи мушкилоти кории ман даву љеї кунанд (айнан іамин чизро, ман дар модари худ мушоіида карда будам, ваѕте ки ба хотири табаѕчаи ношуста, мо іозир будем, ки сахт хархаша кунем). Он замон мушкилоти мазкур барои шахси дигар низ, ба мисли ман іамин гуна аіамият пайдо мекунад ва зиддият аз байн меравад. Акнун вай он чизеро мекунад, ки «лозим» аст ва дар чунин іолат ба ман ёрњ расонида метавонад. Ёрњ на таніо дар коріо, балки аз їиіати равонњ низ - вай ба нооромии ман іамдардњ мекунад ва ман сабукњ эісос мекунам. (ба маънии бади калима, яъне ба эісос кардани ѕаноатмандњ ољоз мекунам). Дар хурдсолњ, ман іамеша мехостам, ки хешовандони нороіатшуда ва ба љазаб омадаамро ором кунам ва іамаи оніо маро дўст медоштанд, чунки бо ман будан барои оніо хуш буд – охир ман бо іамаи мушкилоти оніо іамдард будам. Нооромиіои манро дар їои кор, іамкори дигарамон хеле наљз мефаімад – вай муіим будани оніоро хеле хуб мефаімад ва дар іолати ин гуна бад будани саломатњ, кор кардан бисёр сабук аст.

Мебинам, ки ѕаіру љазаб мисли ботлоѕ фурў мебарад ва іар ѕадар одамони зиёдтар ба хавотирию ташвиш їалб шаванд, вай іамон ѕадар одилонатар шуморида мешавад. Гўё реша медавонад ва ё ба болои релс баромада равон мешавад. Ваѕте ки дигарон туро дар масъалаи ІН- и ту пуштибонњ намекунанд, ту ба іолати беіаракатњ меафтњ. Барои іамин ин боз як тарзи мувофиѕи хоіишіои худ амал кардан мебошад, то ин ки одамон ба ІН –ро аз сар нагузаронанд – ин маънои ба ІН їалб нашуданро дорад.

Барои ман масъалаи мазкур іамеша муіим буд: мана ин одам азоб кашида истодааст, ин бошад маро бетараф гузошта наметавонад. Ман намехоіам, ки вай азоб кашад ва ман дар масъалаи мазкур ба вай ёрњ мерасонам. Одамони мухталиф, ба іолати ман ба таври гуногун бархурд мекунанд ва дар ин мавѕеъ дидан мумкин аст, ки ин кадом іолатро дар ман пайдо мекунонад. Ба іиссиёт вобаста буданро ба 2 намуд їудо кардан мумкин аст – якум, ин ваѕте ки дар іаѕиѕат ту посух дода наметавонњ, їалбшавии механикњ, бе ягон андеша. Намуди дуюм – ваѕте ки ту їалбшавиро интихоб мекунњ, чунки ба фикри ту ин кўмак карда метавонад, барои он ки ба аѕидаи ту, ба іамин тарз ба вай «іамдардњ» карда метавонњ, метавонњ ки дар сабук шудани іолати одам мадад расонњ. Аз таїриба худам мебинам, ки агар ту бадбахтии худро эісос кунњ ва каси дигаре ба іоли ту раімаш биёяд, яъне худи вай дар муддати чанд сония бадбахт шавад, он гоі іолати мазкур хеле харобкорона таъсир мерасонад, тараіум бар худ фаѕат шадидноктар мегардад. Ва бар замми ин метавонад, ки эісоси ѕаноатмандњ іолати тамоман мурдаворро ташкил намуда истода, ба вуїуд биёяд. Бо ташвиш низ айнан іамин чиз рўй медиіад – агар ягон кас ба давуљечи ту аіамият диіад, барои ту «сабукњ» ба бор биёрад іам (яъне эісоси ѕаноатмандњ ба вуїуд меояд), вале бемории мазкур аз байн нарафта, балки мустаікамтар мешавад. Ва ман аз іолати худ дармеёбам, ки таніо одами ба ташвишіои ман іамдард нашуда, барои ман ољози бедоркунанда мегардад, аммо ин фаѕат ба ман вобаста аст. Ман, аљлаб бо он рў ба рў шудаам, ки дар коргоі аз тарафи ягон кас пуштибонњ наёфтаам, іол он ки метавонистанд «ба ман мадад расонанд!» Аммо баъдтар, ман мебинам, ки маіз ба шарофати «бепарвоии» оніо, ман мушкилиіои худро іал намудаам ва дар коріои худ салоіият пайдо кардаам. Ва аз іама асосњ – баъдтар ман аллакай мушкилиіои ба вуїуд омадаро оромона іал мекунам, чунки ман медонам, ки бо иніо аллакай рў ба рў шуда будам, таїриба дорам ва маіз іамин чиз лозим аст. Албатта, ман нодида гирифтани тамоми мушкилиіои худро дар назар надорам. Ман іамон іолатіоеро дар назар дорам, ки іеї кас бо ту машљул нест, миї – миї намекунад. Вай ба саволіои ту посух медиіад, аммо аниѕан маълум аст, ки вай нисбати ту іеї гуна іусни таваїїўі надорад. Мадади іаѕиѕиро, ман маіз дар іамин гуна муносибат мебинам. Іамин тавр буданро ёд гирифтан осон нест – ТБХ – ро бартараф кардан зарур аст, нисбат ба ин одам бояд іеї гоі МН – ро эісос накунњ ва худат ба ІН їалб нашавњ.

Хулосаи асосњ – ман намехоіам, ки ба ранї кашида истода, бо ранїурњ посух бигўям ва дар айни замон ба одами ранїур ІН эісос накунам. Аммо дар мавѕеи мазкур, ман чњ гуна мехоіам рафтор кунам, дуюмдараїа мебошад – Чњ тавре ки мехоіам, іамон тавр рафтор мекунам. Аз іама асосиаш он аст, ки хоіишіо бар асоси консепсияіо ва ІН набошанд, балки бояд бар асоси ДМ, хоіиши самимњ будан бунёд гардида бошанд.